Κρυφές στοές

… υπόγειες διαδρομές

Gillespie And I

22_jane_harris_gillespie_and_iΛονδίνο 1933. Η καλιεργημένη και εκλεπτυσμένη Χάριετ Μπάξτερ, κοντά στα 80 πια, κάθεται στο διαμέρισμά της στο Bloomsbury  και γράφει τις αναμνήσεις της για  γεγονότα που συνέβησαν στη Γλασκώβη το 1888. Όντας ανύπαντρη «μεγαλοκοπέλα», ελεύθερη  πλέον από την υποχρέωση να φροντίζει την άρρωστη θεία της και με  ένα ετήσιο εισόδημα που της εξασφαλίζει άνετη διαβίωση ταξιδεύει ως εκεί για να χαρεί την ανεξαρτησία της και να επισκευτεί την Διεθνή Έκθεση. Σύντομα γνωρίζει τον νεαρό υποσχόμενο ζωγράφο Νεντ Γκιλέσπι και την πολυμελή οικογένειά του κι αρχίζει μια σχέση φιλίας που θα καθορίσει το μέλλον όλων.

Από την πρώτη κιόλας σελίδα προμηνύεται ότι αυτό που θα ακολουθήσει είναι κάτι σκοτεινό, όταν η Χάριετ μας πληροφορεί με γλώσσα μετρημένη και αρχοντική ότι σκοπός της είναι να καταγράψει τα πραγματικά γεγονότα γύρω από τη ζωή μιας «ξεχασμένης ιδιοφυΐας», του «αγαπητού φίλου και αδερφής ψυχής»  Νεντ ο οποίος στα 36 του έκαψε όλους τους πίνακές του και αυτοκτόνησε.  Πολύ σύντομα ο αναγνώστης καταλαβαίνει ότι η Χάριετ είναι μια  αναξιόπιστη αφηγήτρια. Περιγράφει τον εαυτό της ως την φίλη που ο καθένας θα ονειρευόταν. Βοηθάει στο νοικοκυριό, δίνει συμβουλές στον Νεντ για την τέχνη του, προσέχει τα παιδιά, κρατάει τα λογιστικά βιβλία της οικογένειας, βοηθά ακόμα και οικονομικά όταν ο πατριός της αναθέτει στην Άνι (σύζυγο του Νεντ) να φιλοτεχνήσει το πορτραίτο της.  Όμως ακόμα και μέσα από την υποκειμενική αφήγηση, ένας τρίτος, ο αναγνώστης, καταλαβαίνει ότι τα πράγματα δεν είναι ακριβώς έτσι.  Δημιουργούνται αμέσως αμφιβολίες για τον τρόπο που σχεδόν επιβάλλει την παρουσία και την φιλία της, στον τρόπο που θεωρεί ότι (δεν) ανακατεύεται στις προσωπικές υποθέσεις του ζευγαριού και του οικογενειακού και φιλικού περίγυρου. Καθώς και στα ευγενικά πάντα, αλλά βιτριολικά σχόλια για κάθε άνθρωπο για τον οποίο τρέφει αισθήματα ο Νεντ. Στις αρχικές περιγραφές η εντύπωση που μας δίνεται δεν είναι αυτή του «βασανισμένου ζωγράφου» του οποίου η οικογένεια αποτελεί «βάρος στην καλλιτεχνική έκφραση», αλλά ενός χαρούμενου οικογενειάρχη που απολαμβάνει τη ζωή του σε μια στιγμή που όλα φαίνεται ν’ αλλάζουν προς το καλύτερο.

Με μετρημένες μικρές πινελιές-υπαινιγμούς για μια επικείμενη τραγωδία, η συγγραφέας Jane Harris στήνει μια μοναδική ατμόσφαιρα Βικτωριανού μυστηρίου καθώς η κατάσταση στο σπίτι των Γκιλέσπι χειροτερεύει διαρκώς, η μεγάλη τους κόρη Σίμπιλ κατρακυλά σε όλο και πιο ανεξήγητες συμπεριφορές και σκανταλιές που οδηγούν σε βίαιες νευρώσεις, και διάφορες υποψίες γενιούνται. Σχεδόν στα μισά, η τραγωδία ξεδιπλώνεται και μετά ακολουθεί ένα εξίσου συναρπαστικό δικαστικό δράμα, στο οποίο ο αναγνώστης χωρίς να το καταλάβει, καλείται ενεργά να παίξει το ρόλο του ενόρκου.  Ξεκινά μια κατάδυση στην ψυχολογία της ηρωίδας, στις αυταπάτες, στην απέραντη μοναξιά και στην ανάγκη της για αγάπη με μια αφήγηση που όσο περισσότερο σ’ ενοχλεί ο διαφαινόμενος χαρακτήρας της Χάριετ, τόσο σε συνεπαίρνει.

Το μυθιστόρημα είναι μοιρασμένο (όχι ίσα) ανάμεσα στο 1888 και στο 1933 όπου διαδραματίζεται και η τελευταία πράξη του δράματος, αλλά όχι απαραίτητα η κάθαρση. Πριν η ευμετάβλητη φύση ενός σπίνου συνοψίσει στην τελευταία σελίδα όλη την ουσία των ψεμάτων που  λέμε κυρίως στον εαυτό μας, καλούμαστε να βγάλουμε ετυμηγορία για ακόμα μια φορά, χωρίς απαραίτητα να έχουν απαντηθεί όλα μας τα ερωτήματα. Η Harris έχει παίξει με τις προσδοκίες και την προοπτική μας σ’ ένα μυθιστόρημα/ παιχνίδι χειρισμού με κυριολεκτικά εφιαλτικό τέλος.

Gillespie and I, Jane Harris, εκδ. Faber & Faber

σελιδοδείκτης  http://wp.me/pTiK1-6ZW

Advertisements

πες κάτι επιτέλους!

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: